do kasy suma: 0,00 zł
Chemioterapia - porady dla pacjenta
Chemioterapia - porady dla pacjenta

Zapalenie błony śluzowej jamy ustnej i suchość jamy ustnej po chemioterapii

U pacjentów poddanych chemioterapii częstym problemem są powikłania w obrębie jamy ustnej. Stopień nasilenia tych powikłań zależy od dawki i rodzaju leku o czasu trwania leczenia. Jednak problem jest istotny, ponieważ dotyczy nawet 40-70% pacjentów i obniża znacznie komfort życia chorego.

Pacjenci wskazują dwie grupy objawów – związane z suchością jamy ustnej oraz związane ze stanami zapalnymi jamy ustnej. Niestety suchość jamy ustnej wynikająca z chemioterapii nasilona jest dodatkowo przez działanie innych przyjmowanych leków – przeciwbólowych, przeciwdepresyjnych, moczopędnych, na nadciśnienie. Lista leków wywołujących objawy suchości jamy ustnej obejmuje około 400 pozycji. Nie leczona suchość stanowi wstęp do rozwinięcia się stanów zapalnych jamy ustnej, gdyż ślina, której skład zmienił się lub którą zanikła nie chroni już jamy ustnej przed patogenami a odsłonięta i wysuszona śluzówka stanowi wrota zakażenia. 

Niezależnie od tego czy suchość pojawi się w trakcie chemioterapii, część pacjentów ma objawy zapalenia błony śluzowej jamy ustnej.  Zazwyczaj rozpoczyna się ono około 14 dni od rozpoczęcia leczenia i może trwać przez wiele miesięcy. Stany zapalne przebiegają zazwyczaj z rumieniem, zaczerwienieniem, obrzękiem i bólem w jamie ustnej. Nasilone zapalenie błony śluzowej jamy ustnej jest powikłaniem, które może spowodować odroczenie lub przerwanie leczenia onkologicznego.

 

Jeśli podczas terapii onkologicznej masz choć jeden lub więcej z poniższych objawów,

porozmawiaj o nich z lekarzem prowadzącym, ponieważ mogą one wpłynąć na Twoje leczenie.

Niepokojące dolegliwości:

  • suchość jamy ustnej (kserostomia)
  • stany zapalne
  • ból w jamie ustnej o różnym nasileniu
  • infekcje bakteryjne, grzybicze i wirusowe
  • suchość jamy ustnej wywołana lekami, m.in. lekami opioidowymi, sterydami, antybiotykami,
  • lekami przeciwdepresyjnymi i innymi
  • utrudnione połykanie
  • pieczenie, zaczerwienienie, obrzęki
  • uszkodzenia, krwawienia i owrzodzenia błony śluzowej
  • próchnica zębów
  • zaburzenia smaku
  • afty i naloty na języku

 

Zalecenia dla pacjentów podczas chemioterapii z zapaleniem lub suchością błony śluzowej jamy ustnej.

dr n.med. Joanna Stanisławiak-Rudowicz
specjalista w zakresie onkologii klinicznej
Szpital Kliniczny Przemienienia Pańskiego Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu

W przypadku zapalenia zalecam płukanie jamy ustnej preparatami dedykowanymi dla tej grupy chorych (preparaty zawierające jony wapniowo-fosforanowe, np. Fomukal, preparaty zawierające azulan, ew. preparaty sztucznej śliny).

Jeżeli są zmiany grzybicze, leki p/grzybicze, ale nie rezygnując z preparatów przyspieszających gojenie śluzówki, działających przeciwbólowo i przeciwzapalnie, ponieważ nawet jeśli nie mają w sobie substancji przeciwgrzybiczych to np. preparat zawierający jony wapniowo-fosforanowe (np. Fomukal) ułatwia i przyśpiesza gojenie i regenerację komórek śluzówki. Co jest warte podkreślenia, płyny te nie mają w swoim składzie alkoholu, który może powodować pieczenie a nawet ból w trakcie stosowania i dodatkowo wysuszać śluzówki. W kilku przypadkach zaleciłam stosowanie Fomukalu podczas bólu gardła spowodowanego rurką tracheostomijną użytą w trakcie znieczulenia ogólnego.

Preparaty te należy stosować nie tylko w leczeniu i profilaktyce wtórnej, ale także w profilaktyce

pierwotnej. Stąd często w moich zaleceniach dla pacjentów pojawia się informacja, że wskazane jest płukanie jamy ustnej preparatami do tego dedykowanymi np. Fomukal. Zawsze informuję pacjentów, że chemioterapia nie krąży tylko w krwi, ale także w innych płynach – także w ślinie – stąd zmiany w jamie ustnej są tak popularne. Leczenie płynami z zawartością jonów wapniowo-fosforanowych jest dobrze tolerowane i nie ma p/wskazań do stosowania w trakcie leczenie onkologicznego, a wręcz przeciwnie jest wskazane.

 

Zalecenia przy zmianach zapalnych w jamie ustnej po chemioterapii i radioterapii

 

Źródło: PORADNIK DLA PACJENTA w czasie leczenia onkologicznego, Publikacja wydana przez: Vipharm S.A., rok wydania 2021

do góry
Sklep jest w trybie podglądu
Pokaż pełną wersję strony
Sklep internetowy Shoplo.pl